Vergoedt de verzekering alle advocaatkosten (kostenplafond en eigen risico)?

Tim Warnsinck • 7 februari 2026

In het kort. Een rechtsbijstandverzekering vergoedt meer dan alleen de eigen jurist: doorgaans ook het honorarium en de verschotten van een externe advocaat, van een deurwaarder en van een deskundige, het griffierecht en de proceskosten van de wederpartij. Daar staan vrijwel altijd twee begrenzingen tegenover: een eigen risico of drempelbedrag, en een kostenmaximum voor externe bijstand. Zo’n maximum mag, maar het mag niet zo laag zijn dat uw recht op een eigen advocaat er feitelijk door wordt uitgehold; of die grens is overschreden, beoordeelt uiteindelijk de rechter. In letselschade is het plafond bovendien zelden het eindstation, omdat de kosten dan meestal langs een andere weg verhaalbaar zijn. Wij rekenen vooraf uit welke route u de meeste ruimte geeft.

Een polis vergoedt geen advocaat, maar een pakket

De hardnekkigste misvatting is dat rechtsbijstand betekent dat de verzekeraar uw advocaat betaalt. In werkelijkheid koopt u een pakket van diensten en kosten, waarbij de verzekeraar in de eerste plaats in natura presteert: haar eigen juristen behandelen de zaak. Pas in bepaalde situaties wordt uitbesteed of worden externe kosten vergoed. Vergoed worden dan doorgaans het honorarium en de verschotten van de advocaat, de deurwaarder en andere bevoegde deskundigen, samen met het griffierecht en de kosten van de tegenpartij waarin u wordt veroordeeld. Wat er verder onder uw dekking valt en wat niet, staat in wat een rechtsbijstandverzekering precies dekt.

Waar het plafond gaat knellen

In een overzichtelijk dossier is het kostenmaximum zelden een probleem. Het gaat wringen zodra de zaak inhoudelijk zwaarder wordt: als de aansprakelijkheid wordt betwist, als een procedure onvermijdelijk is, of als er een medisch, arbeidsdeskundig of rekenkundig oordeel nodig is. Juist dan wilt u niet dat het budget bepaalt hoe ver de zaak wordt uitgezocht. Het is daarom verstandig het plafond vroeg te kennen en niet halverwege, want een dossier dat zonder budget stilvalt kost uiteindelijk meer dan een dossier dat vanaf het begin op de juiste route is gezet.

Wat u vooraf moet nagaan

Drie punten bepalen wat een plafond in de praktijk waard is. Het eerste is of de btw erin begrepen is, want dat scheelt bijna een kwart. Het tweede is of verschotten zoals het griffierecht, de deurwaarderskosten en een deskundigenrapport apart worden vergoed of uit hetzelfde bedrag moeten komen. Het derde is of het maximum per zaak geldt of per gebeurtenis, want bij samenhangende geschillen kan dat verschil bepalend zijn. Vraag de verzekeraar die drie punten schriftelijk te bevestigen op het moment dat u uw vrije advocaatkeuze inroept, en niet later.

Een maximum mag, uithollen mag niet

Het recht om zelf een advocaat te kiezen zodra uw zaak aan een rechter of een bestuursorgaan wordt voorgelegd, staat in artikel 4:67 van de Wet op het financieel toezicht en is door het Hof van Justitie van de Europese Unie ruim uitgelegd. Dat recht verplicht de verzekeraar niet tot een onbeperkt budget: zij mag de vergoeding van externe kosten begrenzen. De grens aan die grens is dat het recht er niet illusoir door mag worden. Wordt het bedrag zo laag gesteld dat geen enkele advocaat de zaak daarvoor kan voeren, dan is het recht in feite ontnomen, en dat is uiteindelijk ter beoordeling van de nationale rechter. Voor de praktijk betekent dat vooral dat u moet sturen op proportionaliteit: het belang van de zaak, de te verwachten proceshandelingen en de redelijkheid van de begroting.

Is het plafond te laag, dan zijn er twee routes

De eerste route is polisrechtelijk. U vraagt om aanvullend budget en onderbouwt dat met een begroting per processtap, u beperkt de werkzaamheden tot wat werkelijk nodig is, of u aanvaardt voor een deel van het traject een advocaat uit het panel van de verzekeraar. De tweede route is die van verhaal en samenloop, en die is in schadezaken vaak de belangrijkste: zijn de kosten elders verhaalbaar, dan hoeft het interne plafond uw dossier helemaal niet te dicteren. Veel polissen bepalen zelfs uitdrukkelijk dat kosten niet worden vergoed voor zover u die langs contractuele of wettelijke weg vergoed kunt krijgen, met als praktische uitwerking dat de verzekeraar voorschiet en vervolgens meewerkt aan verhaal. Betaalde de rechtsbijstandverzekeraar buitengerechtelijke kosten, dan kan zij die op grond van artikel 7:962 BW als gesubrogeerde partij bij de aansprakelijke partij neerleggen.

Bij letselschade is het plafond meestal niet de grens

Staat de aansprakelijkheid van de tegenpartij vast of is zij voldoende aannemelijk, dan komen de redelijke kosten van rechtsbijstand op grond van artikel 6:96 lid 2 BW voor rekening van die tegenpartij. Uw polis blijft dan onaangeroerd en het kostenmaximum speelt geen rol. Dat is de reden waarom een plafond in letselschade zelden het eindstation is: het is eerder een teken dat de financieringsroute moet worden herijkt. In sommige dossiers is het verstandig de startfase onder de polis te houden en pas over te stappen zodra procedurele stappen reëel worden; in andere is het vanaf dag één juist beter om de kosten bij de aansprakelijke partij neer te leggen. De afweging staat uitgewerkt in gebruik ik mijn rechtsbijstandverzekering of kies ik een eigen advocaat op kosten van de tegenpartij?

Een tweede polis kan meer bieden dan u denkt

Heeft u naast rechtsbijstand ook een schadeverzekering voor inzittenden of een andere first-party dekking, dan bevat die vaak een bepaling die vergoeding uitsluit voor zover u ergens anders aanspraak heeft. De Hoge Raad heeft op 9 september 2022 beslist dat zo'n bepaling de redelijke kosten ter vaststelling van de schade niet kan wegnemen bij een consument: die kosten komen op grond van artikel 7:959 lid 1 BW ten laste van de verzekeraar, ook boven de verzekerde som, en daarvan mag tot het bedrag van de verzekerde som niet ten nadele van de consument worden afgeweken. Wel moet u dan aannemelijk maken welk deel van de werkzaamheden werkelijk op het vaststellen van de schade zag, zoals het medisch advies en het opstellen van de schadestaat.

Wat het u kost

Een discussie over het kostenmaximum met uw eigen verzekeraar voeren wij op uurbasis, en het gesprek waarin wij uw polis en de begroting doornemen is kosteloos en vrijblijvend. Gaat het onderliggende geschil om letselschade en staat de aansprakelijkheid vast, dan komen onze kosten op grond van artikel 6:96 lid 2 BW voor rekening van de aansprakelijke partij en blijft uw plafond onaangeroerd. Onze tarieven staan op kosten.

Wat wij voor u doen

Wij begroten wat uw zaak werkelijk vraagt, leggen dat naast het plafond in uw polis en kiezen de route waarlangs die kosten het best kunnen worden gedragen.

Neem contact op

Wilt u weten of uw kostenmaximum toereikend is voor wat uw zaak vraagt? Leg ons uw polisvoorwaarden en de correspondentie met de verzekeraar voor. Bel 035 - 203 11 62 of mail info@vittorialaw.nl; u hoort binnen één werkdag van ons.

Veelgestelde vragen

Mag mijn verzekeraar een maximum stellen aan de advocaatkosten?

Ja. Een kostenmaximum voor externe bijstand is toegestaan. Het mag alleen niet zo laag zijn dat het recht om zelf een advocaat te kiezen daardoor feitelijk niet meer kan worden uitgeoefend; die beoordeling is aan de rechter.

Is de btw in het plafond begrepen?

Dat verschilt per polis en het scheelt bijna een kwart van het bedrag. Vraag de verzekeraar dit schriftelijk te bevestigen voordat de advocaat aan het werk gaat, samen met de vraag of verschotten apart worden vergoed.

Wat gebeurt er als het plafond halverwege de zaak op is?

Dan moet u kiezen tussen aanvullend budget vragen, de werkzaamheden beperken of de kosten elders neerleggen. Dat is precies waarom het verstandig is de begroting aan het begin te maken en niet op het moment dat het geld op is.

Ik heb ook een schadeverzekering inzittenden. Helpt dat?

Mogelijk wel. Een bepaling die vergoeding uitsluit omdat u elders verzekerd bent, kan bij een consument de redelijke kosten ter vaststelling van de schade niet wegnemen. U moet dan wel onderbouwen welke werkzaamheden op die vaststelling zagen.

Ik heb al zelf een advocaat ingeschakeld. Krijg ik die kosten vergoed?

Vaak niet. Wie buiten de vrije-keuzefase en zonder afstemming met de verzekeraar kosten maakt, loopt het risico dat de dekking daarvoor vervalt. Meld daarom eerst en laat de opdracht via de verzekeraar lopen.

De verzekeraar vindt mijn zaak kansloos en betaalt daarom niets. Kan ik daar iets tegen doen?

Ja. Iedere polis kent een geschillenregeling waarin een onafhankelijke advocaat de haalbaarheid beoordeelt op kosten van de verzekeraar. Valt dat oordeel in uw voordeel uit, dan moet de zaak alsnog worden behandeld; zie de geschillenregeling en second opinion.