Veel slachtoffers denken dat een toegewezen schadevordering in de strafzaak automatisch betekent dat het geld ook vanzelf binnenkomt. Zo eenvoudig is het niet. Juist daarom is de schadevergoedingsmaatregel in de praktijk zo belangrijk. Deze maatregel is ingevoerd om de positie van slachtoffers in het strafproces te versterken en maakt van schadeverhaal niet alleen een juridische, maar ook een praktisch beter uitvoerbare route.

De schadevergoedingsmaatregel is één van de manieren waarop een toegewezen schadevergoeding praktisch kan worden geïnd. Zij staat niet los van de schadeclaim zelf. Eerst moet de schade voldoende worden onderbouwd en door de strafrechter worden toegewezen. Voor het bredere kader leest u ook Slachtofferrecht en schadevergoeding na een misdrijf en Voegen als benadeelde partij: hoe werkt een schadeclaim in de strafzaak?

Wat is de schadevergoedingsmaatregel precies?

De schadevergoedingsmaatregel is een strafrechtelijke sanctie waarbij de veroordeelde wordt verplicht een geldbedrag aan de Staat te betalen ten behoeve van het slachtoffer. Dat is iets anders dan de civiele vordering van de benadeelde partij. Die vordering is een civielrechtelijke route binnen het strafproces; de schadevergoedingsmaatregel is een zelfstandige strafrechtelijke maatregel. Het grote praktische voordeel is dat de inning vervolgens niet volledig op het slachtoffer zelf neerkomt.

Waarom is dit voor slachtoffers zo belangrijk?

De schadevergoedingsmaatregel is één van de grootste voordelen van schadeverhaal via het strafproces. De Staat en in de praktijk het CJIB nemen het incassotraject grotendeels over. Dat scheelt slachtoffers niet alleen werk, maar ook de last van een directe incassostrijd met de veroordeelde. Juist in gewelds- en zedenzaken is dat niet alleen praktisch, maar ook emotioneel van groot belang.

Hoe verhoudt dit zich tot uw gewone schadeclaim?

De schadevergoedingsmaatregel komt meestal in beeld naast de toewijzing van de vordering van de benadeelde partij. Wie de schade in de strafzaak goed wil laten meenemen, moet dus nog steeds zorgen voor een sterke, goed onderbouwde vordering. De maatregel vervangt die voorbereiding niet, maar versterkt vooral de uitvoeringskant. Daarom sluit dit onderwerp logisch aan op Hoe vraag ik schadevergoeding aan als slachtoffer van een ongeval of misdrijf?

En wat als de dader niet betaalt?

Juist dan wordt het belang van de maatregel zichtbaar. De tenuitvoerlegging loopt dan via de minister en wordt feitelijk via het CJIB uitgevoerd. Er kunnen incassomaatregelen volgen en de wet kent bovendien een voorschotregeling voor slachtoffers die geen rechtspersoon zijn als niet binnen de wettelijke termijn volledig wordt betaald.

Als de dader niet betaalt of geen verhaal biedt, is het belangrijk om te beoordelen welke andere mogelijkheden bestaan. Soms kan het Schadefonds Geweldsmisdrijven relevant zijn. Soms moet worden gekeken naar een civiele route of aansprakelijkheid van een derde. Voor die situaties sluit Dader onbekend, gevlucht of onvermogend: hoe krijgt u toch schadevergoeding? direct op deze blog aan.

Tot slot

De schadevergoedingsmaatregel is voor veel slachtoffers het verschil tussen een papieren toewijzing en een route die ook werkelijk op betaling is gericht. Juist daarom moet in een strafzaak niet alleen naar de vraag worden gekeken óf schadevergoeding kan worden gevorderd, maar ook hoe de inning zo sterk mogelijk wordt gezekerd.

Wilt u weten of in uw zaak een schadevergoedingsmaatregel mogelijk is? Vittoria Law beoordeelt graag hoe uw schadevordering in de strafzaak het best wordt opgebouwd en of de schadevergoedingsmaatregel in beeld kan komen. Neem contact op.

Lees ook: Wat doet de officier van justitie met uw schadeclaim als slachtoffer?