Soms staat vast dat schade door één van meerdere partijen is veroorzaakt, maar niet door wie precies. Voor zulke gevallen kent de wet art. 6:99 BW. Dit artikel is van groot belang in situaties van alternatieve causaliteit, dus wanneer meerdere gebeurtenissen of meerdere mogelijke veroorzakers in beeld zijn en onzeker blijft welke daarvan de schade concreet heeft veroorzaakt. De literatuur over oorzakelijk verband behandelt dit uitdrukkelijk als uitzondering op de gewone bewijs- en causaliteitsstructuur.

Wie eerst meer wil lezen over de bewijsrechtelijke kant van dit probleem, vindt dat in ons artikel over bewijs van causaal verband, de omkeringsregel en kansschade.

De achtergrond van art. 6:99 BW is begrijpelijk. Het zou onbillijk kunnen zijn dat een benadeelde met lege handen staat, terwijl vaststaat dat de schade door één van meerdere aansprakelijke personen is veroorzaakt, maar juist door de bijzondere feitelijke situatie niet kan worden bewezen wie dat precies was. In zulke gevallen doorbreekt de wet de strikte hoofdregel dat de eiser exact moet aantonen welke persoon de schade heeft veroorzaakt. Dat is geen algemene versoepeling van het causaliteitsvereiste, maar een bijzondere regeling voor een specifieke categorie gevallen.

Daarmee hangt samen dat men goed moet onderscheiden tussen verschillende causaliteitsproblemen. Er is een verschil tussen een situatie waarin meerdere oorzaken daadwerkelijk cumulatief hebben bijgedragen aan dezelfde schade, een situatie waarin één van meerdere partijen de schade heeft veroorzaakt maar niet vaststaat wie, en een situatie waarin bewijs van causaliteit in het algemeen tekortschiet. Niet ieder ingewikkeld feitencomplex valt dus automatisch onder art. 6:99 BW. Een zorgvuldige juridische kwalificatie is noodzakelijk.

Voor de algemene regels over juridische toerekening leest u ook ons artikel over redelijke toerekening van schade.

In de praktijk komt dit onderwerp geregeld terug in complexe letsel- en aansprakelijkheidszaken, bij meerdere betrokkenen of bij onduidelijkheid over het precieze schadeveroorzakende moment. Dan moet nauwkeurig worden gekeken naar de feiten, de stelplicht, de bewijslast en de ratio van de bijzondere wettelijke regeling. Ook strategisch is dat van belang. Soms is art. 6:99 BW een krachtig aanknopingspunt voor de benadeelde, maar in andere zaken ligt de nadruk eerder op gewone bewijslevering, de omkeringsregel of een debat over redelijke toerekening.

Neem contact op!

Heeft uw zaak te maken met meerdere mogelijke veroorzakers of onduidelijkheid over de schadeoorzaak? Neem contact op voor een juridische beoordeling van uw positie.