Een van de grootste schadeposten na letsel is vaak het verlies van arbeidsvermogen. Daarmee wordt bedoeld: het verlies of de vermindering van het vermogen om door arbeid inkomen te verwerven, maar ook het verlies van onbetaalde productieve arbeid waarmee kosten van derden werden bespaard. De literatuur noemt dat uitdrukkelijk een van de belangrijkste gevolgen van lichamelijk of geestelijk letsel.

Arbeidsongeschiktheid is niet hetzelfde als invaliditeit

In de praktijk worden deze begrippen vaak door elkaar gehaald. Dat is onjuist. Invaliditeit drukt vooral de aard en ernst van het letsel uit. Arbeidsongeschiktheid ziet op de invloed van dat letsel op de concrete arbeidsmogelijkheden van de betrokkene. Daardoor kan iemand met een relatief beperkt invaliditeitspercentage toch forse inkomensschade hebben, terwijl ernstig letsel niet in alle gevallen automatisch tot groot verlies verdienvermogen leidt. Ook het ontbreken van een vast te stellen invaliditeitspercentage betekent niet zonder meer dat geen arbeidsvermogenschade kan bestaan.

Hoe wordt die schade berekend?

De hoofdregel is een zo concreet mogelijke vergelijking tussen twee situaties: de feitelijke situatie mét ongeval en de hypothetische situatie zonder ongeval. Er wordt dus gekeken naar wat iemand feitelijk ontvangt of nog kan verdienen, tegenover wat naar redelijke verwachting zonder ongeval aan inkomen en arbeidsontwikkeling mogelijk zou zijn geweest. Dat vergt altijd een concrete, dossierafhankelijke benadering. De literatuur benadrukt ook dat het niet alleen gaat om salaris, maar bijvoorbeeld ook om toeslagen, bonussen, onkostenvergoedingen, pensioenbijdragen en andere arbeidsgerelateerde voordelen.

Waarom zijn sociale zekerheidsuitkomsten niet beslissend?

Omdat de civielrechtelijke maatstaf anders is dan de maatstaf van het UWV of andere sociale regelingen. De literatuur maakt duidelijk dat het civiele recht uitgaat van “passende arbeid”, met meer oog voor opleiding, interesses en concrete kansen van deze benadeelde. Ook het ontbreken van een WIA-uitkering zegt dus niet automatisch dat iemand geen civiele inkomensschade heeft. Omgekeerd kan iemand sociaalrechtelijk arbeidsongeschikt zijn, maar civielrechtelijk toch geen verlies van arbeidsvermogen lijden als het inkomen feitelijk niet terugvalt.

Waarom is dit onderwerp zo vaak in discussie?

Omdat toekomstschade altijd voor een deel hypothetisch is. Juist daarom noemt de literatuur de rechterlijke schadebegroting een combinatie van concrete vergelijking, redelijke verwachtingen en — waar nodig — schatting. Daarbij geldt wel dat de benadeelde zijn toekomstperspectief zonder ongeval zo goed mogelijk moet onderbouwen. Dat sluit inhoudelijk aan op Hoe bewijs je causaal verband? Omkeringsregel en kansschade en op Wat betekent eigen schuld voor uw schadevergoeding?

Tot slot

Verlies van arbeidsvermogen is zelden een simpele rekensom. Het is een vergelijking tussen het leven dat zich feitelijk heeft ontwikkeld en het leven dat zich zonder ongeval naar redelijke verwachting had kunnen ontwikkelen.

Inkomensschade laten beoordelen? Vittoria Law helpt u graag bij de juridische en financiële beoordeling van verlies van arbeidsvermogen en toekomstschade. Neem contact op.