Wanneer u slachtoffer bent geworden van een misdrijf, lijkt het soms alsof alles om de dader draait. Maar ook u heeft rechten — belangrijke rechten, die ervoor zorgen dat u gehoord wordt en dat uw belangen meetellen in het strafproces.

Uw rechten op een rij

De wet kent slachtoffers vier hoofdrechten toe:

1. Het recht op informatie – U mag weten wat er in uw zaak gebeurt. U krijgt bericht over bijvoorbeeld de aanhouding, zittingen en de uitkomst van de strafzaak.
2. Het recht op bescherming – Uw veiligheid en privacy moeten worden gewaarborgd. In sommige gevallen kunt u bijvoorbeeld anoniem blijven of via een aparte ingang de rechtszaal betreden.
3. Het recht op bijstand – U mag zich laten helpen door een advocaat of iemand van Slachtofferhulp. Bij ernstige misdrijven is dat zelfs gratis.
4. Het recht op schadevergoeding en deelname aan het proces – U kunt een schadevergoeding vorderen en gebruikmaken van het spreekrecht in de rechtszaal.

Het spreekrecht

Een bijzonder onderdeel van het strafproces is het spreekrecht. Dit geeft u de mogelijkheid om in de rechtszaal te vertellen wat het misdrijf met u heeft gedaan. U hoeft dit niet zelf te doen – uw advocaat kan u helpen bij het opstellen of zelfs namens u het woord voeren.

Voorbeeld uit de praktijk

Een moeder van een verkeersslachtoffer maakte gebruik van haar spreekrecht om te vertellen over het verlies van haar zoon. Haar verklaring hielp de rechter te begrijpen hoe groot de impact was – en werd meegewogen bij de strafmaat.

Juridische basis

Deze rechten zijn vastgelegd in artikel 51a t/m 51h van het Wetboek van Strafvordering. Nederland heeft deze rechten ook opgenomen in de EU-richtlijn slachtoffers van misdrijven (2012/29/EU).

Tot slot

Als slachtoffer staat u niet buitenspel. U hebt recht op informatie, bescherming, bijstand en genoegdoening.
➡️ Tip: bespreek met uw slachtofferadvocaat hoe u van deze rechten gebruik kunt maken, zodat u zich sterker voelt tijdens het proces.